Kan een sanering van de begroting zonder staatshervorming?

In de media
Bronvermelding
A. Mouton, Trends, 16 januari 2025

De ene overheid betaalt de prijs voor de lastenverlaging van de andere. Dat is een onaanvaardbare systeemfout.”Fiscaal expert Mark Delanote, professor aan de UGent en advocaat van Delanote.Law, ziet daarin een communautaire reden voor het mislopen van de fiscale hervorming in de Vivaldi-regering. Toen had een hogere btw lagere lasten op arbeid moeten compenseren. Ook nu zouden de Franstalige liberalen van MR een hogere btw uit de nieuwe taxshift hebben gehaald. “Een verschuiving van arbeid naar consumptie kan de efficiëntie ten goede komen. Maar 1 euro minder personenbelasting betekent 0,25 euro minder inkomsten voor de gewesten. De compensatie via een hogere btw gaat bijna integraal naar de federale schatkist. Dus hebben de gewesten er institutioneel belang bij dat zo’n shift niet gebeurt. Vooral uit Waalse hoek is er tegenkanting, zij het om drogredenen. Nu heeft een deelstaat er dus alle belang bij dat de federale overheid de belastingdruk niet laat zakken.”“Een ander probleem is dat de verschillende belastingvormen versnipperd zijn en niet coherent op één niveau zitten”, gaat Delanote verder. “De vermogensinkomstenbelastingen, zoals die op de huurinkomsten, zijn federaal, maar de transactiebelastingen, zoals het verkooprecht of de erfenis- en schenkingsrechten, zijn regionaal. Allemaal hanteren ze verschillende tarieven. Dat leidt tot een institutioneel belangenconflict, waarbij de gewesten voorstander blijven van het huidige systeem van inefficiënte vermogenstaksen, waar ze al een groot aandeel in hebben.”